ABD merkezli havacılık şirketi Boeing, NASA astronotları Sunita Williams ve Barry Wilmore'u Uluslararası Uzay İstasyonu'na taşıdığı Starliner aracının arızalanması nedeniyle astronotların uzayda aylardır mahsur kalmasına sebep oldu. NASA'dan şirkete yeni bir yaptırım kararı geldi.
ABD Havacılık ve Uzay Ajansı (NASA), iki astronotun Uluslararası Uzay İstasyonu'nda (ISS) mahsur kalmasına neden olan "Starliner uzay aracı arızası"nın ardından Boeing'in gelecekteki tüm uzay görevlerini durdurdu. Ajans bu hafta Elon Musk'ın SpaceX şirketinin Boeing'i tamamen program dışı bırakarak 2025'te yapılacak görevleri üstleneceğini açıkladı.
SpaceX, dört aydır ISS'de bulunan astronotlar Sunita Williams ve Barry Wilmore'u şubat ayında Dünya'ya geri getirecek. Aslında Williams ve Wilmore'un uzayda yalnızca bir hafta geçirmeleri planlanıyordu.
NASA salı günü yaptığı açıklamada, Boeing'in uzay görevlerini durdurma kararının, Starliner uzay aracının temmuz ayında yörüngedeki laboratuvara yaptığı 24 saatlik yolculuk sırasında birkaç sızıntıya neden olan görevinde neyin yanlış gittiğini daha iyi anlamak için alındığını söyledi.
Açıklamada, "Starliner'ın bir sonraki uçuşunun zamanlaması ve konfigürasyonu, Boeing'in sistem sertifikasyonuna giden yolunun daha iyi anlaşılmasının ardından belirlenecek" ifadesi kullanıldı. NASA, bu belirlemenin, Mürettebat Uçuş Testi'nden çıkarılan derslerin, nihai sertifikasyon ürünlerinin onaylarının ve operasyonel hazırlığın dahil edilmesine yönelik hususları içereceğini belirtti.
Starliner'ın mürettebatlı ilk test uçuşunun felaketle sonuçlanmasından önce NASA uzay aracı için büyük umutlar besliyordu ve ilk operasyonel görevinin başlatılması için 2025 başlarını hedefliyordu. Ancak Boeing'in Starliner'ı mürettebatlı görevler için yeniden uçurması için gerekli sertifikasyonu ne zaman alacağı belirsiz.
NASA, uzay aracının sistem sertifikasyonu için '2025 yılında potansiyel bir Starliner uçuşu için fırsat pencereleri' de dahil olmak üzere farklı seçenekleri değerlendirdiğini söyledi. Ancak bu uçuşta mürettebat olup olmayacağı belli değil.
Williams ve Wilmore, 5 Haziran'da Boeing'in Starliner uzay aracıyla Uluslararası Uzay İstasyonu'na doğru fırlatıldı. 4 milyar dolardan fazla parayla inşa edilen uzay aracı, fırlatmadan önceki haftalarda ve hatta fırlatma gününde bile helyum sızıntıları ve itici sorunlarıyla boğuşmuştu.
Starliner iki astronotu ISS'ye güvenli bir şekilde ulaştırdı, ancak oraya ulaştığında daha fazla helyum sızıntısı meydana gelmiş ve 28 iticisinden beşi arızalanmıştı. Williams ve Wilmore'un başlangıçta ISS'de sadece sekiz gün geçirmeleri planlanmıştı. Ancak uzay araçlarındaki teknik sorunlar uzay istasyonunda üç ay boyunca bağlı kalmalarına neden oldu.
Bu süre zarfında yerdeki uzmanlar Starliner ile eve dönmelerinin güvenli olup olmayacağını tartışıyorlardı. Nihayetinde uzay aracı 7 Eylül'de mürettebatı olmadan Dünya'ya geri döndü. İki astronot, 28 Eylül'de fırlatılan Crew-9 göreviyle Şubat 2025'te evlerine dönecek.